Restart για τη Δημοκρατία και το Σοσιαλισμό

7. Ο Σοσιαλισμός Σήμερα

 

Η κρίση

Από τη δεκαετία του 2000 και έπειτα η αδυναμία των δυνάμεων του δημοκρατικού σοσιαλισμού να πρωταγωνιστούν στα ευρωπαϊκά πολιτικά δρώμενα είναι προφανής με βάση τα εκλογικά αποτελέσματα και οφείλεται σε συγκεκριμένους λόγους :

  • Πρώτον, στο γεγονός ότι τα σοσιαλιστικά και σοσιαλδημοκρατικά κόμματα, σε πολλές χώρες της Ευρώπης και στην Ελλάδα, καλούνται και έχουν ασκήσει κυβερνητική πολιτική σε μια περίοδο που η παγκόσμια οικονομία χειραγωγείται από το διεθνές κεφάλαιο το οποίο εκφράζεται μέσα από ένα αχαλίνωτο χρηματοπιστωτικό σύστημα, και τα κράτη και οι διεθνείς οργανισμοί είναι δεσμευμένα στη μέγγενη της λιτότητας. Αποτέλεσμα αυτού είναι η ταύτιση των κομμάτων του δημοκρατικού σοσιαλισμού με πολιτικές που εκφράζουν κόμματα τα οποία είναι πολιτικά και ιδεολογικά αντίπαλα.
  • Δεύτερον, στην αδυναμία του δημοκρατικού σοσιαλισμού να δώσει απάντηση στο ζήτηματης απότομης αλλαγής των ευρωπαϊκών κοινωνιών, που προέκυψε μέσα από την μόχλευση διαφορετικών ευρωπαϊκών εθνοτήτων, μετά τη συγκρότηση της Ε.Ε. των 27 αλλά και από τα μεγάλα κύματα μετανάστευσης ως αποτέλεσμα των περιφερειακών συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή και των κοινωνικών και οικονομικών συνθηκών που επικρατούν σε χώρες του αναπτυσσόμενου κόσμου.
  • Τρίτον, στην απουσία ουσιαστικής αντιπρότασης για την πορεία του ευρωπαϊκού εγχειρήματος πολιτικά, κοινωνικά και οικονομικά, καθώς και του φαινομένου της οικονομικής και κοινωνικής παγκοσμιοποίησης ευρύτερα. Ο δημοκρατικός σοσιαλισμός έπαψε να στοχεύει την εναλλακτική πολιτική πορεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς όφελος των πολιτών της μέσα από παρεμβατικές πολιτικές.

 

Οι προοπτικές του δημοκρατικού σοσιαλισμού στην Ελλάδα

Η συζήτηση για το μέλλον του δημοκρατικού σοσιαλισμού στην Ευρώπη έχει αναζωπυρωθεί, ενώ στην Ελλάδα η διάψευση των λαϊκίστικων υποσχέσεων του ΣΥ.ΡΙΖ.Α άνοιξε τη συζήτηση για την ανασυγκρότηση του ευρύτερου προοδευτικού χώρου από τις δυνάμεις του δημοκρατικού σοσιαλισμού, της ανανεωτικής αριστεράς και του προοδευτικού κέντρου. Η κατάρρευση του ψευδεπίγραφου διλήμματος «μνημόνιο –αντιμνημόνιο» καθιστούν αναγκαία την ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου σε διαφορετικό πλαίσιο.

Αγωνιζόμαστε για την ανανέωση των πολιτικών του δημοκρατικού σοσιαλισμού τον 21ο αιώνα, για μία νέα πολιτική ταυτότητα με ισχυρή παρέμβαση που θα έχει σαν βασικό συστατικό της τον άνθρωπο και την κοινωνική πρόοδο.

 

Γιατί είμαστε σοσιαλιστές και δημοκράτες;

Για εμάς το ζητούμενο είναι η βελτίωση των συνθηκών εντός των οποίων δημιουργεί και αναπτύσσεται ο άνθρωπος. Μόνο μέσα από αυτή τη βαθιά υπαρξιακή παραδοχή για τις δυνάμεις του δημοκρατικού σοσιαλισμού μπορούμε να αλλάξουμε το κοινωνικό και οικονομικό πλαίσιο τόσο στην Ελλάδα, όσο και στην Ευρώπη. Αυτός είναι και ο δρόμος άλλωστε που μας δείχνουν οι διαχρονικές κοινωνικές κατακτήσεις, οι παρακαταθήκες μας, η ιστορία μας αλλά και οι προσδοκίες των νέων ανθρώπων. Γι’ αυτό, άλλωστε, θεωρούμε πως μόνο οι δυνάμεις του δημοκρατικού σοσιαλισμού μπορούν να διαμορφώσουν μια σύγχρονη, ρεαλιστική και δημοκρατική αριστερή πρόταση διακυβέρνησης. Γιατί πιστεύουμε πως τα κοινωνικά, πολιτικά και οικονομικά ζήτημα δεν επιλύονται ούτε με τον κρατισμό, ούτε με τον αυταρχισμό, αλλά ούτε και με την ασυδοσία της αγοράς. Δεν επιλύονται ούτε με τον αφορισμό, αλλά ούτε και με την απομόνωση. Αυτό τίθεται συνεχώς με όρους υπεράσπισης του συλλογικού συμφέροντος και της ατομικής αυτοτέλειας και αυτονομίας.

Επομένως, το μέλλον του δημοκρατικού σοσιαλισμού είναι ταυτισμένο με την προάσπιση του συλλογικού συμφέροντος. Δηλαδή την προάσπιση των συμφερόντων των παραγωγικών δυνάμεων της κοινωνίας. Την εμπέδωση της κοινωνικής συνοχής ως κοινή αντίληψη και τη δημιουργία ισότιμων δυνατοτήτων για όλους, ανεξαρτήτων οικονομικής και κοινωνικής αφετηρίας, χρώματος ή σεξουαλικών προτιμήσεων.

 

Οι στόχοι της σύγχρονης σοσιαλδημοκρατίας

1. Σύγχρονο κοινωνικό κράτος

Το βασικό στοιχείο του σύγχρονου κοινωνικού κράτους είναι πως αυτό πρέπει να πάψει να λειτουργεί ως μηχανισμός επιδοματικής αναπλήρωσης του εισοδήματος. Αντιθέτως, το σύγχρονο κοινωνικό κράτος οφείλει να εγγυάται την ενεργή ένταξη όλων στις κοινωνικές διεργασίες και την ανάπτυξη των δεξιοτήτων τους.

Όσον αφορά την Ελλάδα, η μετάβαση, από τον πελατειακό κόσμο των μη στοχευμένων και καθολικών επιδοματικών πολιτικών, από τον οποίο τις περισσότερες φορές επωφελούνται οι κοινωνικά ισχυρότεροι, στον κόσμο της ενίσχυσης και αναβάθμισης των υπηρεσιών του κράτους πρόνοιας, αποτελεί τη σύγχρονη σοσιαλιστική πρόταση. Κοινωνικό κράτος σημαίνει τη διασφάλιση των δικαιωμάτων για ποιοτική εκπαίδευση, ποιοτικές υπηρεσίες υγείας, ασφάλεια, πολιτισμό.

2. Νέα οικονομία

Σύγχρονη οικονομία είναι η οικονομία της καινοτομίας, των ανταγωνιστικών προϊόντων που αναδεικνύουν τα ειδικά χαρακτηριστικά ενός τόπου και όχι η κρατικοδίαιτη οικονομία που θεμελίωνε ιδιωτικά μονοπώλια και ολιγοπώλια συντηρώντας και αναπτύσσοντας συντεχνιακά συμφέροντα εις βάρος τελικά των εργαζόμενων. Η νέα οικονομία που οραματιζόμαστε έχει ως επίκεντρό της την υγιή επιχειρηματική πρωτοβουλία και τον εργαζόμενο. Τη διασφάλιση των δικαιωμάτων τους απέναντι σε όποιον επιβουλεύεται τόσο την επιχειρηματική πρωτοβουλία αλλά και τις εργασιακές κατακτήσεις είτε αυτός είναι το μεγάλο κεφάλαιο είτε το κράτος. Την ανάπτυξη και την εμπέδωση της καινοτομίας ως μοχλό ανάπτυξης.

3. Κοινωνικές αλλαγές

Είναι αναγκαία και η βαθιά κοινωνική αλλαγή, τόσο σε θεσμικό επίπεδο όσο και σε επίπεδο κοινωνικών στάσεων και πρακτικών. Η σοσιαλιστική προοπτική που οραματιζόμαστε οδηγεί σε ισχυρούς δημοκρατικούς θεσμούς και ολοκληρωμένο κοινωνικό κράτος. Ο αγώνας αυτός είναι δυναμικός και συνεχής, καθώς οι αλλαγές που επιφέρει η παγκοσμιοποίηση με τους σημερινούς ρυθμούς θέτουν συνεχώς νέα δεδομένα αμφισβητώντας υφιστάμενες ισορροπίες Μια νέα κουλτούρα εμπιστοσύνης μεταξύ των ίδιων των πολιτών και των δημοκρατικών θεσμών πρέπει να εμπεδωθεί και οφείλουμε να αγωνιστούμε σε αυτήν την κατεύθυνση. Πρέπει να αγωνιστούμε για μια κοινωνία χωρίς διακρίσεις. Να εξαλείψουμε τις οικονομικές, κοινωνικές, σεξουαλικές , φυλετικές και ταξικές διακρίσεις.

 

Ερωτήματα για την ηλεκτρονική διαβούλευση:

1. Ποιος πρέπει να είναι ο αυτοπροσδιορισμός μας ;

2. Τι σημαίνει Σοσιαλισμός σήμερα ;

3. Ποιες οι σχέσεις μας με τον Φιλελευθερισμό ;

4. Ποιες οι σχέσεις μας με τη Ριζοσπαστική Αριστερά ;

5. Ο Σοσιαλισμός είναι επίκαιρος σήμερα ή πρέπει να αναζητήσουμε άλλες έννοιες ; Κι αν ναι, πως αυτές μπορούν να περιγραφούν σε εθνικό και διεθνές πλαίσιο ;

Pin It